Glossary

Een overzicht van belangrijke termen en begrippen, met een duidelijke en beknopte uitleg per begrip. Zo biedt de glossary inzicht in de gebruikte terminologie.

Weergave 0 van 100
Aanbestedende overheid

Een overheidsinstantie — zoals een departement, stad, agentschap of intercommunale — die een overheidsopdracht uitschrijft en de gunning beslist.

Abiotische grondstoffen

Niet-levende natuurlijke hulpbronnen, zoals metalen, mineralen en fossiele brandstoffen.

Accreditatie

De formele erkenning dat een certificerende instelling bevoegd en deskundig is om bepaalde beoordelingen uit te voeren.

Activiteitsdata

Meetgegevens over een activiteit die uitstoot veroorzaakt, zoals verbruikte elektriciteit, aangekocht materiaal of afgelegde kilometers.

Actuele impact

Positieve of negatieve impact op mens of milieu die zich al voordoet.

ADEME Base Carbone

Franse databank met emissiefactoren voor onder meer energie, vervoer, materialen en afvalverwerking.

Akkoord van Parijs

Internationaal klimaatakkoord dat tot doel heeft de wereldwijde temperatuurstijging ruim onder 2 °C te houden en inspanningen te leveren om ze tot 1,5 °C te beperken.

Allocatie

Methode om emissies van een gedeeld proces te verdelen over verschillende producten of coproducten.

Ambitiedocument

Het document waarin u vastlegt hoeveel CO₂ u wilt reduceren, tegen wanneer en met welke maatregelen. Het vormt de basis voor de beoordeling door de auditor.

Amendment 1:2024

Aanvulling op ISO 14001:2015 uit februari 2024, die organisaties verplicht te bepalen of klimaatverandering een relevante kwestie is voor hun milieumanagementsysteem en of belanghebbenden klimaatgerelateerde eisen hebben.

amendment

Assurance

Een vorm van onafhankelijke controle waarbij een externe partij zekerheid verstrekt over duurzaamheidsinformatie. VSME vereist geen verplichte externe assurance.

onafhankelijke controle, controle, asurance, asurrance, assurrance, asurrans, assurans, assurrans

Auditmethodologie

Een vastgelegde methode die bepaalt hoe een audit verloopt: wat er gecontroleerd wordt, hoe en aan welke normen. SMETA is een voorbeeld van een auditmethodologie.

audit, methodologie, methode, auditmethode, audit methodologie, audit methode

Audit trail

Een controleerbaar overzicht van gegevensbronnen, berekeningen, aannames en wijzigingen waarmee gerapporteerde cijfers kunnen worden nagegaan.

audittrail, trail, audit, kwaliteitscontrole

B2B

Business-to-business: Handel en communicatie tussen bedrijven.

B2C

Business-to-consumer: Handel en communicatie van bedrijven naar consumenten. Het toepassingsgebied van EmpCo.

Basic Module (VSME)

De basismodule van VSME, met disclosures B1 tot en met B11. Ze vormt het proportionele startpunt voor duurzaamheidsrapportering.

basismodule, basis module, basic, basis, VSME basis module, VSME basic module, eerste module, VSME eerste module, VSME module, VSME modules, modules, module

Basisjaar

Referentiejaar waarmee toekomstige emissies en gerealiseerde reducties worden vergeleken.

B Corp

Certificering voor ondernemingen die worden beoordeeld op hun impact op onder meer governance, medewerkers, gemeenschap, milieu en klanten.

Benchmark

Een vergelijking van de prestaties van een bedrijf met die van andere bedrijven.

marktanalyse, marktvergelijking, vergelijking

BOSA

De Federale Overheidsdienst Beleid en Ondersteuning. BOSA stimuleert onder meer duurzaam aankopen door de Belgische overheid. De concrete invoering van de CO₂-Prestatieladder in Vlaanderen gebeurt vooral via Vlaamse departementen zoals MOW en individuele aanbestedende overheden.

Broeikasgas

Gas dat warmte vasthoudt in de atmosfeer, zoals koolstofdioxide, methaan en lachgas.

Broeikasgasinterventies

Een systematisch overzicht van de broeikasgasuitstoot van een organisatie binnen een duidelijk afgebakende scope.

broeikasgas interventies, broeikasgas interventie, broeikasgas, broeikasgasinterventie

CAPEX

Kapitaaluitgaven: investeringen in vaste activa zoals gebouwen, machines of installaties. Een van de drie taxonomie-KPI's.

cap ex, kapex

Carbon credits

Certificaten die staan voor een vermeden of verwijderde hoeveelheid broeikasgasuitstoot, doorgaans één ton CO₂e per credit.

carboncredits, credits

Carbon Disclosure Project (CDP)

Een internationaal platform waarop organisaties informatie over onder meer hun klimaatimpact, risico’s en doelstellingen rapporteren.

cdp, carbon disclosure

Carbon footprint

Berekening van de broeikasgasemissies van een organisatie, activiteit of product, uitgedrukt in CO₂-equivalent.

CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism)

Het Europese grensmechanisme dat vanaf 1 januari 2026 in zijn definitieve regime is en importeurs van bepaalde goederen (o.a. staal, aluminium, cement, meststoffen, elektriciteit, waterstof) verplicht om de CO₂-uitstoot van die import te rapporteren en te certificeren.

cbam, carbon border adjustment, carbon border, carbon border adjustment mechanism

CDP

Internationaal disclosuresysteem waarmee organisaties informatie rapporteren over onder meer klimaat, water en ontbossing voor investeerders en bedrijven in waardeketens.

Certificering

Het proces waarbij een onafhankelijke instelling controleert of een organisatie aan de eisen van een bepaald certificaat of label voldoet, zoals bijvoorbeeld de CO₂-Prestatieladder.

certificaat

Certificeringsaudit (ISO 14001)

De externe audit waarin een certificerende instelling nagaat of uw milieumanagementsysteem voldoet aan ISO 14001. Ze verloopt in twee stappen: Stage 1 (documentair) en Stage 2 (ter plaatse, in de praktijk).

iso 14001, 14001, certificering, audit, certificerings audit, certificering audit, certificerings-audit

CO₂

CO₂ staat voor carbon dioxide

CO₂-analyse

Het systematisch in kaart brengen en berekenen van de broeikasgasuitstoot van een organisatie.

CO₂-analyse, CO₂analyse, CO₂ analyse, CO2analyse, CO2 analyse, CO2-analyse, CO₂, CO2

CO₂-emissies

De uitstoot van CO₂ en, in de context van broeikasgasboekhouding, vaak ook andere broeikasgassen omgerekend naar CO₂-equivalenten.

CO2emissies, CO2 emissies, emissies, CO₂, CO₂emissies, CO₂ emissies

CO₂-equivalent (CO₂e)

Rekeneenheid waarmee de klimaatimpact van verschillende broeikasgassen wordt omgerekend naar de vergelijkbare impact van CO₂.

CO₂-intensiteit

De uitstoot afgezet tegen een bedrijfsparameter, zoals omzet, productievolume of aantal werknemers. Dit maakt vergelijkingen tussen jaren of organisaties mogelijk.

CO2intensiteit, CO2-intensiteit, CO2 intensiteit

CO₂-inventaris

Een volledig overzicht van de CO₂-uitstoot van uw organisatie, opgedeeld in scope 1, 2 en 3. Het vertrekpunt van elk CO₂-traject.

CO2inventaris, CO2, CO2 inventaris, CO₂ inventaris, CO₂inventaris, CO₂

Compensatie (offsetting)

Het tegenover de eigen uitstoot stellen van emissiereducties of -opslag elders, bijvoorbeeld via klimaatprojecten of koolstofkredieten.

Comprehensive Module

De aanvullende VSME-module met disclosures C1 tot en met C9. Ze bouwt voort op de Basic Module en bevat uitgebreidere duurzaamheidsinformatie.

aanvullende module, tweede module, VSME module, VSME modules, module, modules, begrijpelijke module, comprehensive

CO₂-neutraal

De claim dat een product of organisatie per saldo geen broeikasgassen uitstoot. Op basis van compensatie buiten de waardeketen van het product is deze claim op producten verboden.

CO₂-Prestatieladder

CO₂-managementsysteem en certificeringsinstrument waarmee organisaties hun uitstoot, reductiedoelen, maatregelen en voortgang structureel beheren.

CO2 co2 cotwee COTWEE

CO₂-reductie

Het verminderen van de uitstoot van CO₂ en andere relevante broeikasgassen.

CO2reductie, CO₂reductie, CO2 reductie, CO₂ reductie, CO2, CO₂

CO₂-reductiestrategie

Plan waarin een organisatie haar uitstoot meet, reductiedoelstellingen vastlegt, maatregelen uitvoert en de voortgang opvolgt.

Corrigerende actie

Maatregel die een organisatie neemt om de oorzaak van een vastgestelde niet-conformiteit weg te nemen.

CO₂-uitstoot

De hoeveelheid koolstofdioxide die rechtstreeks of onrechtstreeks door activiteiten van een organisatie wordt uitgestoten.

CO2uitstoot, CO2, uitstoot

CO₂-voetafdruk

Totale hoeveelheid broeikasgasemissies van een organisatie, activiteit of product, uitgedrukt in CO₂-equivalent.

Cradle-to-gate

Afbakening waarbij de milieu-impact wordt berekend vanaf de winning van grondstoffen tot het product de fabriekspoort verlaat.

Cradle-to-grave

Afbakening waarbij de volledige levenscyclus wordt meegenomen, van grondstoffenwinning en productie tot gebruik en verwerking aan het einde van de levensduur.

CRD

Consumer Rights Directive, Richtlijn 2011/83/EU betreffende consumentenrechten. Europese richtlijn over de informatie en rechten van consumenten bij aankopen. Gewijzigd door EmpCo.

CSRD

Corporate Sustainability Reporting Directive: de Europese richtlijn die bepaalde ondernemingen verplicht om volgens vaste standaarden over duurzaamheid te rapporteren.

csrd

CyberVadis

Een afzonderlijk assessment binnen de EcoVadis-groep dat de cybersecurity-risico’s van leveranciers beoordeelt. Het vervangt geen EcoVadis-duurzaamheidsrating, en omgekeerd.

cyber vadis, ecovadis, cyber

Datakwaliteit

De mate waarin duurzaamheidsgegevens volledig, accuraat, consistent, traceerbaar en geschikt zijn voor rapportering.

data kwaliteit, data quality, quality, kwaliteit, correcte cijfers, juiste data, juiste cijfers, correcte data

Derdepartij-audit

Een controle die wordt uitgevoerd door een onafhankelijke, erkende auditor, en dus niet door het bedrijf zelf of door de klant.

derde partij audit, derdepartij audit, derde partijaudit, audit

DNSH

Do No Significant Harm: het principe dat een activiteit geen significante schade mag toebrengen aan de andere milieudoelstellingen.

Do no harm, no significant harm

Downstreamemissies

Indirecte emissies die na de eigen activiteiten ontstaan, bijvoorbeeld door distributie, productgebruik en afvalverwerking.

Drempelwaarde

Vooraf bepaalde grens die aangeeft vanaf welke score een impact, risico, kans of duurzaamheidsthema als materieel wordt beschouwd.

Dubbele materialiteitsanalyse (DMA)

Analyse die bepaalt welke duurzaamheidsthema’s materieel zijn vanuit twee perspectieven: de impact van een organisatie op mens en milieu en de financiële gevolgen van duurzaamheidsthema’s voor de organisatie.

Due diligence

Een grondig onderzoek naar risico’s, bijvoorbeeld door een investeerder vóór een investering, of door een onderneming naar mensenrechten- en milieurisico’s in haar keten.

duediligence

Duurzaamheid

Op een manier werken die rekening houdt met het milieu, mensen en de toekomst van de onderneming.

Duurzaamheidsbeoordeling

Een evaluatie van hoe goed een bedrijf presteert op het gebied van duurzaamheid.

beoordeling

Duurzaamheidskans

Ontwikkeling op het vlak van duurzaamheid die financiële of strategische voordelen voor een organisatie kan opleveren.

Duurzaamheidskeurmerk

Een vrijwillig label, publiek of privaat, dat een product, proces of bedrijf onderscheidt op basis van milieu- of sociale kenmerken. Sinds EmpCo enkel toegelaten als het berust op een certificeringsregeling met onafhankelijk toezicht of door een overheid in de EU is ingesteld.

Duurzaamheidsrapportering

Het verzamelen, structureren en communiceren van informatie over de ecologische, sociale en bestuurlijke aspecten van een onderneming.

rapportering, duurzaam rapport, rapport, duurzaamheidsrapport, duurzaamheidsrapportering

Duurzaamheidsrisico

Ontwikkeling of gebeurtenis op het vlak van milieu, maatschappij of governance die negatieve financiële gevolgen voor een organisatie kan hebben.

Duurzaamheidsroadmap

Een meerjarenplan dat duurzaamheidsdoelen vertaalt naar concrete acties, verantwoordelijkheden, budgetten, mijlpalen en meetmomenten.

roadmap, duurzaamheids roadmap, duurzaamheidsplan, duurzaamplan, plan

Duurzaamheidsscan

Een korte nulmeting die in minder dan 15 minuten toont waar uw bedrijf staat op vlak van duurzaamheid en wat uw volgende stap is.

scan, duurzaamheiscan, duurzame scan, scan duurzaamheid, scanduurzaamheid

Duurzame inkoop

Het meenemen van milieu-, sociale en ethische criteria bij de keuze en opvolging van leveranciers. Het is een van de vier thema’s in een EcoVadis-beoordeling.

inkoop, duurzaam inkoop, duurzameinkoop

Ecoinvent

Internationale database met milieugegevens over materialen, energie, transport en productieprocessen voor gebruik in levenscyclusanalyses.

EcoVadis

Beoordelingsplatform dat de duurzaamheidsprestaties en het bijbehorende managementsysteem van ondernemingen evalueert.

EFRAG

European Financial Reporting Advisory Group, de organisatie die de European Sustainability Reporting Standards heeft ontwikkeld.

Emissiefactor

Waarde die aangeeft hoeveel broeikasgasemissies gemiddeld ontstaan per eenheid van een activiteit.

EmpCo

Empowering Consumers for the Green Transition, Richtlijn (EU) 2024/825.

EN 15804+A2

Europese norm met rekenregels voor EPD’s van bouwproducten.

Energie-efficiëntie

Dezelfde activiteit of productie realiseren met minder energieverbruik.

Environmental Footprint 3.1 (EF 3.1)

Door de Europese Commissie ontwikkelde methode om de milieuprestaties van producten en organisaties op een consistente manier te berekenen.

Environmental Product Declaration (EPD)

Extern geverifieerd en gestandaardiseerd document dat de milieuprestaties van een product weergeeft op basis van een LCA.

EPD

Environmental Product Declaration (milieuproductverklaring). Extern geverifieerd document dat de milieu-impact van een product volgens vaste regels (EN 15804, ISO 14025) weergeeft.

Erkende voortreffelijke milieuprestaties

Een milieuprestatie die aantoonbaar is via het EU Ecolabel, een officieel erkend nationaal of regionaal EN ISO 14024 type I-keurmerk, of de hoogste milieuprestaties volgens ander toepasselijk Unierecht. Voorwaarde om een generieke milieuclaim toch te mogen maken.

Erkende voortreffelijke milieuprestaties

Een milieuprestatie die aantoonbaar is via het EU Ecolabel, een officieel erkend nationaal of regionaal EN ISO 14024 type I-keurmerk, of de hoogste milieuprestaties volgens ander toepasselijk Unierecht. Voorwaarde om een generieke milieuclaim toch te mogen maken.

ESG

Verzamelterm voor ecologische, sociale en bestuurlijke thema's die relevant kunnen zijn voor de prestaties, risico's en impact van een organisatie.

ESG-strategie

Het beleidskader dat uw ambities en prioriteiten op vlak van ESG vastlegt. De roadmap is de operationele uitwerking ervan.

esgstrategie, strategie, esg strategie

ESRS

European Sustainability Reporting Standards, de Europese standaarden voor duurzaamheidsrapportering die dubbele materialiteit als uitgangspunt hanteren.

ETI Base Code

Een internationale gedragscode voor arbeidsomstandigheden van het Ethical Trading Initiative, gebaseerd op de conventies van de Internationale Arbeidsorganisatie (ILO). SMETA-audits toetsen hieraan, naast relevante ILO-conventies en de lokale wetgeving.

base code, etibase, eti-base, eti-base-code, eti basecode, eti base-code, eti

EU Ecolabel

Het officiële Europese milieukeurmerk voor producten en diensten die over hun levenscyclus aan strenge milieucriteria voldoen.

EU ETS2

Een uitbreiding van het EU ETS vanaf 2027, die koolstofbeprijzing invoert voor brandstoffen in onder meer gebouwen en wegtransport; de verplichting ligt in hoofdzaak bij brandstofleveranciers.

eu emissions trading system, ets, eu ets, emissions trading system, tradingsystem, ets2

EU ETS (EU Emissions Trading System)

Het Europese emissiehandelssysteem waarbij bepaalde energie-intensieve installaties (bv. in staal, cement, chemie) boven wettelijke drempelwaarden hun emissies moeten monitoren, rapporteren en emissierechten moeten inleveren.

eu emissions trading system, ets, eu ets, emissions trading system, tradingsystem

European Life Cycle Database (ELCD)

Europese databron met levenscyclusgegevens voor materialen, energie en industriële processen.

EU-Taxonomie

Europees classificatiesysteem voor activiteiten die als ecologisch duurzaam kunnen worden beschouwd.

eu taxonomie, eutaxonomie

Eutrofiëring

Overmatige toevoer van voedingsstoffen zoals stikstof en fosfaat aan water of bodem, waardoor ecosystemen uit balans kunnen raken.

Externe verificatie

Onafhankelijke controle van de gebruikte gegevens, methodologie, berekeningen en gerapporteerde resultaten.

Fictieve inschrijvingsprijs

De prijs waarmee uw offerte in een aanbesteding wordt vergeleken na aftrek van het voordeel dat uw niveau op de CO₂-Prestatieladder oplevert. Uw werkelijke prijs blijft ongewijzigd.

inschrijvingsprijs

Financiële materialiteit

Beoordeling van duurzaamheidsrisico’s en kansen die de financiële positie, prestaties of toekomstperspectieven van een organisatie kunnen beïnvloeden.

FLAG-standaard

Specifieke SBTi-standaard voor bedrijven met emissies uit landbouw, bosbouw en ander landgebruik (Forest, Land and Agriculture).

flag, standaard

FOD Economie

Federale Overheidsdienst Economie. Belgische overheidsdienst bevoegd voor economisch recht en consumentenbescherming. Via de Economische Inspectie belast met de controle op milieuclaims.

Functionele eenheid

Meetbare referentie waarop de resultaten van een LCA worden uitgedrukt, zodat producten of scenario’s correct kunnen worden vergeleken.

GaBi

LCA-software en database voor het berekenen en analyseren van de milieu-impact van producten en processen.

Gap-analyse

Een analyse van de verschillen tussen de beschikbare duurzaamheidsinformatie en de informatie die nodig is om aan de rapporteringsvereisten te voldoen.

gap, gapanalyse, analyse

Garantie van oorsprong

Certificaat dat de hernieuwbare herkomst van een bepaalde hoeveelheid geproduceerde energie aantoont.

Gedelegeerde verordening

Uitvoeringsregelgeving van de Europese Commissie die onder meer de technische screeningcriteria per activiteit en de rapporteringsregels vastlegt, zoals Verordening (EU) 2021/2139 en (EU) 2023/2486.

verordering, gedelegeerde, verorrdering, verrordering, gedelegeerde verrordering, gedelegeerde verorrdering, gedelegeerd

Generieke milieuclaim

Een algemene milieuclaim, zoals "groen" of "milieuvriendelijk", waarvan niet op hetzelfde medium duidelijk wordt gespecificeerd waarop ze slaat. Verboden zonder erkende voortreffelijke milieuprestaties.

Gevoeligheidsanalyse

Analyse die onderzoekt hoe aannames, onzekerheden of alternatieve gegevens de uitkomst van een PCF beïnvloeden.

Thank you! Your submission has been received!
Oops! Something went wrong while submitting the form.

Laten we ecologie en economie samenbrengen in de werking en groei van uw organisatie!

Schrijf u in voor onze nieuwsbrief

Ontvang elk kwartaal de nieuwste inzichten rond duurzaamheid, ecologie en verantwoorde groei.

Door op de knop te klikken, bevestigt u dat u akkoord gaat met onze algemene voorwaarden.
Bedankt! Je bent succesvol ingeschreven voor onze nieuwsbrief.
Oops! Er ging iets mis bij het invullen van het formulier. Probeer het opnieuw.