Glossary

Een overzicht van belangrijke termen en begrippen, met een duidelijke en beknopte uitleg per begrip. Zo biedt de glossary inzicht in de gebruikte terminologie.

Weergave 0 van 100
GHG Protocol Product Standard

Internationale standaard voor het berekenen en rapporteren van broeikasgasemissies over de levenscyclus van een product.

Global Warming Potential (GWP)

Maatstaf die aangeeft hoeveel een broeikasgas over een bepaalde periode bijdraagt aan de opwarming van de aarde in vergelijking met CO₂.

Governance

De manier waarop verantwoordelijkheden, besluitvorming, controle en opvolging binnen een organisatie worden vastgelegd.

Greenhouse Gas Protocol (GHG Protocol)

Internationaal gebruikt kader voor het meten en rapporteren van broeikasgasemissies.

Greenwashing

Milieucommunicatie die onjuist, onvoldoende onderbouwd of misleidend is.

GRI

Global Reporting Initiative, een internationale organisatie die standaarden ontwikkelt voor rapportering over de impact van organisaties op economie, milieu en samenleving.

GRI Sector Standards

Sectorspecifieke standaarden die helpen bepalen welke impacts voor organisaties binnen een bepaalde sector waarschijnlijk materieel zijn.

Groene obligatie

Een obligatie waarvan de opbrengst naar duurzame projecten gaat. De taxonomie is een belangrijk referentiekader; voor het officiële EU Green Bond-label (EuGB) gelden specifieke wettelijke vereisten.

obligatie, green obligatie, green

Gunningscriterium

Een criterium waarop een aanbestedende overheid de ingediende offertes beoordeelt en vergelijkt om de opdracht toe te kennen.

gunnings criterium

Handboek 3.1

De vorige versie van de CO₂-Prestatieladder, met vijf niveaus.

Handboek 4.0

De vernieuwde versie van de CO₂-Prestatieladder, met drie treden en aangescherpte eisen rond onder meer scope 3.

Heraudit

Een bijkomende audit die nodig is wanneer de certificerende instelling bij de eerste auditpoging te grote afwijkingen vaststelt. Een heraudit kost extra tijd en geld.

Hercertificering

Het opnieuw beoordelen van een organisatie om de certificering na afloop van de geldigheidsperiode te vernieuwen.

certificering, certificaat

High Level Structure (HLS)

Gemeenschappelijk basisraamwerk voor ISO-managementsysteemnormen (o.a. ISO 14001, ISO 9001, ISO 45001), wat gecombineerde implementatie vergemakkelijkt.

isomanagementsysteem, isosysteem, iso management systeem, iso managementsysteem

Hotspot

Materiaal, proces of levenscyclusfase die een relatief groot aandeel heeft in de totale milieu-impact van een product.

Hotspotanalyse

Analyse die bepaalt welke grondstoffen, processen of levenscyclusfasen het grootste aandeel in de totale klimaatimpact hebben.

Impactmaterialiteit

Beoordeling van de positieve en negatieve, actuele en potentiële impact van een organisatie op mens en milieu.

Impactscore

Beoordeling van een impact op basis van factoren zoals ernst, omvang, reikwijdte, herstelbaarheid en, bij potentiële impacts, waarschijnlijkheid.

Inside-outperspectief

Perspectief dat kijkt naar de impact van de activiteiten en waardeketen van een organisatie op mens, milieu en samenleving.

IntegrityNext

Een platform voor leveranciersscreening en due diligence. Leveranciers beantwoorden vragenlijsten en laden documenten of certificaten op; het platform combineert dat met externe risicodata. Een profiel kan met meerdere klanten worden gedeeld, maar is op zichzelf geen onafhankelijke fysieke audit.

intergity, next, intergritynext, integrity-next

Interne audit

Door de organisatie zelf uitgevoerde audit om te controleren of het milieumanagementsysteem effectief functioneert, met een frequentie die past bij de omvang en risico's van de organisatie.

zelfaudit, selfassesment, self assesment

IPCC

Intergovernmental Panel on Climate Change, het klimaatpanel van de Verenigde Naties dat wetenschappelijke kennis over klimaatverandering bundelt en beoordeelt.

ISO 14001

Internationale norm voor milieumanagementsystemen waarmee organisaties hun milieueffecten structureel beheren en hun prestaties continu verbeteren.

ISO 14040

Internationale norm die de principes en het algemene kader voor het uitvoeren van een levenscyclusanalyse vastlegt.

ISO 14044

Internationale norm die de vereisten en richtlijnen voor de uitvoering van een levenscyclusanalyse beschrijft.

ISO 14067

Internationale norm met principes, vereisten en richtlijnen voor het berekenen en rapporteren van de carbon footprint van producten.

ISO 9001

Internationale norm voor kwaliteitsmanagementsystemen; deelt de High Level Structure met ISO 14001, wat gecombineerde implementatie mogelijk maakt.

9001

ISO/IEC 17021-1

De internationale norm met de eisen voor certificerende instellingen, onder meer over hun werkwijze en onafhankelijkheid.

17021, IEC, 170211, 17021 1, IEC 17021

Ketendruk

De druk die klanten, opdrachtgevers, banken en overheden uitoefenen op hun leveranciers om aantoonbaar duurzaam en milieubewust te werken.

Klimaatclaim

Uitspraak over de klimaatimpact, emissies of klimaatprestaties van een product, dienst of organisatie.

Klimaatneutraal

De claim dat een product of organisatie per saldo geen broeikasgassen uitstoot. Op basis van compensatie buiten de waardeketen van het product is deze claim op producten verboden.

Klimaatrisico

Fysiek risico of transitierisico dat door klimaatverandering of de omschakeling naar een koolstofarme economie ontstaat.

Klimaattransitieplan

Een plan waarin een onderneming beschrijft hoe ze haar activiteiten wil aanpassen om bij te dragen aan de overgang naar een klimaatneutrale economie.

klimaatplan, transitie, transitieplan, klimaattraject, klimaat traject, klimaat plan

KMO

Kleine of middelgrote onderneming. Een onderneming die binnen de Europese criteria voor micro-, kleine of middelgrote ondernemingen valt.

kmo, kleine onderneming, onderneming, klein bedrijf, middelgroot, klein

KPI

Meetbare indicator waarmee een organisatie de uitvoering en voortgang van haar reductiestrategie opvolgt.

Kritische review

Onafhankelijke beoordeling waarbij wordt nagegaan of een LCA methodologisch correct, transparant en in overeenstemming met de toepasselijke normen is uitgevoerd.

LCA

Life Cycle Assessment (levenscyclusanalyse). Methode (ISO 14040/14044) om de milieu-impact van een product te berekenen, van grondstofwinning tot einde levensduur.

Levenscyclus

Alle fasen van een product: grondstofwinning, productie, transport, gebruik en afvalverwerking.

Levenscyclusanalyse (LCA)

gestandaardiseerde methode om de milieu-impact van een product, dienst of systeem over de verschillende fasen van de levenscyclus te berekenen.

Leveranciersbevraging

Proces waarbij leveranciers informatie aanleveren over hun emissies, klimaatbeleid en reductiemaatregelen.

Leveranciersrisicobeheer

Het in kaart brengen en opvolgen van risico’s bij leveranciers, bijvoorbeeld op het vlak van milieu, mensenrechten, ethiek of cybersecurity.

risicobeheer, risico, risco beheer, risico-beheer, leverancier risico, leverancier risico beheer, leveranciersrisico

Licence to operate

Het maatschappelijke draagvlak dat een bedrijf nodig heeft om te blijven ondernemen. Aantoonbare duurzaamheid wordt daar steeds meer een voorwaarde voor.

Life Cycle Impact Assessment (LCIA)

Fase waarin de verzamelde gegevens worden omgerekend naar milieu-impactcategorieën, zoals klimaatverandering, watergebruik en grondstoffenuitputting.

Life Cycle Inventory (LCI)

Inventarisatiefase waarin alle relevante inputs en outputs worden verzameld, zoals energie, water, grondstoffen, emissies en afval.

Locatiegebaseerde scope 2

Berekening van de uitstoot van aangekochte elektriciteit op basis van de gemiddelde uitstoot van het elektriciteitsnet. In de VSME is dit de verplichte methode.

scope 2, scope, locatiegebaseerd, locatie, locatie scope 2, scope 2 locatie, scope2, locatiescope

Longlist

Brede inventaris van duurzaamheidsthema’s die mogelijk relevant zijn voor de sector, activiteiten en waardeketen van een organisatie.

Marktgebaseerde scope 2

Berekening van de uitstoot van aangekochte elektriciteit op basis van uw eigen energiecontract, bijvoorbeeld groene stroom. In de VSME mag u dit optioneel toevoegen.

marktgebaseerd, marktgebaseerde scope, scope 2, scope, scope marktgebaseerd, scope markt, scope 2 markt,

Materialiteit

De mate waarin een duurzaamheidsthema belangrijk genoeg is om op te volgen, te beheren en erover te rapporteren.

Materialiteitsmatrix

Visuele weergave waarin duurzaamheidsthema’s worden gerangschikt volgens hun impactmaterialiteit en financiële materialiteit.

Materieel thema

Duurzaamheidsthema dat boven de vastgelegde drempelwaarde uitkomt en daarom moet worden opgevolgd, beheerd of opgenomen in de rapportering.

Medailles (EcoVadis)

Erkenningen die EcoVadis toekent op basis van de relatieve duurzaamheidsscore en aanvullende voorwaarden.

medaille, medailles, ecovadis

Milieuclaim

Elke boodschap of voorstelling, in tekst, beeld, logo of label, die suggereert dat een product, dienst of onderneming een positief of geen effect heeft op het milieu, of minder schadelijk is dan alternatieven.

Milieudoelstellingen (EU-taxonomie)

De zes doelen van de taxonomie, waaronder klimaatmitigatie, klimaatadaptatie, circulaire economie en biodiversiteit.

milieu doelstellingen, milieu doelstelling, milieudoelstelling, doelstellingen, doelstelling

Milieu-impactcategorie

Categorie waarin een bepaald milieueffect wordt uitgedrukt, zoals klimaatverandering, fijnstofvorming, eutrofiëring of landgebruik.

Milieumanagementsysteem (EMS)

Systeem van onderling samenhangende processen en procedures waarmee een organisatie haar milieubeleid, -doelstellingen en -verbetering stuurt.

EMS, Milieu management systeem, milieusysteem, milieu systeem, milieu managementsysteem

Minimale sociale waarborgen

Sociale voorwaarden rond onder meer mensenrechten, arbeidsomstandigheden en het tegengaan van kinder- en dwangarbeid.

minimale waarborg, minimale sociale waarborg, sociale waarborg, sociale waarborgen

Minimale waarborgen

Minimumvereisten (minimum safeguards) op vlak van onder meer mensenrechten, arbeidsrechten, corruptiebestrijding, belastingen en eerlijke mededinging, gebaseerd op de OESO-richtlijnen, de VN-richtsnoeren inzake bedrijfsleven en mensenrechten, de fundamentele ILO-verdragen en de International Bill of Human Rights. Een van de vier cumulatieve voorwaarden voor conformiteit.

waarborg, minimale waarborg, minimum waarborg, minimum, minimum waarborgen

MOW

Het Vlaamse Departement Mobiliteit en Openbare Werken. MOW voert de CO₂-Prestatieladder gefaseerd in als gunningscriterium voor Vlaamse investeringsopdrachten (werken).

Multi-sitecertificering

Een certificering waarbij meerdere vestigingen van één organisatie onder één certificaat vallen. De auditor bezoekt daarbij een steekproef van de sites.

multi site certificering, multisitecertificering, multi-site-certificering

Net zero

Een toestand waarin de resterende uitstoot van een organisatie, na diepgaande reductie, in evenwicht is met de verwijdering van broeikasgassen.

Nulmeting

Eerste berekening van de broeikasgasemissies die als vertrekpunt dient voor doelstellingen en toekomstige vergelijkingen.

Omnibus-vereenvoudiging

Het Europese pakket dat de CSRD vereenvoudigde, de drempels verhoogde en de informatie die grote bedrijven van hun leveranciers mogen vragen beperkte. De wijzigingen gelden sinds 18 maart 2026.

omnibus, omni bus, omnibusvereenvoudiging, omnibus vereenvoudiging, vereenvoudiging

OPEX

Operationele uitgaven, zoals onderhoud en herstellingen. Een van de drie taxonomie-KPI's voor niet-financiële ondernemingen; rapportering is enkel vereist wanneer relevant.

Operationele kosten, op ex, oppperationele kosten, opperationele, operationeel, opperationeel, operationele, opperationele uitgaven, uitgaven

Organisation Carbon Footprint (OCF)

Berekening van de totale broeikasgasemissies van een organisatie binnen een bepaalde rapporteringsperiode.

Outside-inperspectief

Perspectief dat kijkt naar de financiële invloed van externe duurzaamheidsthema’s op de organisatie.

PCF

Product Carbon Footprint (productcarbonvoetafdruk). De totale broeikasgasuitstoot van één product over zijn levenscyclus (ISO 14067).

PDCA-cyclus (Plan-Do-Check-Act)

Cyclisch verbetermodel — plannen, uitvoeren, controleren, bijsturen — waarop de structuur van ISO 14001 is gebaseerd.

pdca, plan do check act, plan, do, check, act, verbetermodel, pdcacyclus

Percentiel

Een aanduiding van de positie van een bedrijf ten opzichte van een groep andere bedrijven.

percent

Perimeter

De afbakening van een CO₂-analyse, waaronder de betrokken entiteiten, activiteiten, locaties, periode en emissiebronnen.

Primaire data

Gegevens die rechtstreeks afkomstig zijn uit de eigen processen, zoals energiefacturen, productieregisters en leveranciersinformatie.

Product Carbon Footprint (PCF)

De totale hoeveelheid broeikasgasemissies die tijdens de levenscyclus van een specifiek product ontstaat.

Productcategorieregels

Vaste rekenregels per productgroep die bepalen hoe een EPD wordt opgesteld, zodat resultaten vergelijkbaar zijn (in het Engels: Product Category Rules of PCR).

Productimpactdata

Gegevens over de milieu-impact van een specifiek product, bijvoorbeeld uit een LCA, PCF of EPD.

Rapporteringsscope

De afbakening van de onderneming, activiteiten, locaties en verslagperiode waarop de duurzaamheidsrapportering betrekking heeft.

scope, rapportering, scope rapport, scope van rapport, projectscope, scope van een project

Reductiedoelstelling

Concreet en meetbaar doel om de broeikasgasemissies binnen een bepaalde termijn te verlagen.

Reductiemaatregel

Concrete ingreep om emissies te verminderen, zoals energiebesparing, elektrificatie, hernieuwbare energie of efficiënter transport.

Reductiepad

Geplande ontwikkeling van de emissiereductie tussen het basisjaar en het doeljaar.

Reductieplan

Een plan met concrete maatregelen, verantwoordelijkheden en tijdslijnen om de broeikasgasuitstoot te verminderen.

reductie, reductie plan

Routeoptimalisatie

Planning van transportbewegingen om afstanden, brandstofverbruik, kosten en uitstoot te beperken.

SASB Standards

Sectorspecifieke standaarden die financieel relevante duurzaamheidsthema’s voor ondernemingen helpen identificeren.

SBTi

Science Based Targets initiative, een initiatief dat beoordeelt of klimaatdoelstellingen van ondernemingen aansluiten bij de actuele klimaatwetenschap.

Science Based Target

Een klimaatdoelstelling die gebaseerd is op wetenschappelijke inzichten over de noodzakelijke uitstootreductie om de opwarming van de aarde te beperken.

sbti, doelstelling, doelstellingen, sbti-doelstelling, sbti doelstelling, sbtidoelstelling, sbti-doelstellingen, sbti doelstellingen, sbti-doelstelling

Scope 1, 2 en 3

Indeling van broeikasgasemissies in directe emissies, indirecte emissies door aangekochte energie en overige indirecte emissies in de waardeketen.

Scope 1-emissies

Directe emissies uit bronnen die een organisatie zelf bezit of beheert, zoals installaties, voertuigen en productieprocessen.

Scope 2-emissies

Indirecte emissies die samenhangen met aangekochte energie, zoals elektriciteit, warmte, stoom of koeling.

Scope 3

De indirecte uitstoot in de waardeketen van een organisatie, onder meer van aangekochte goederen en diensten.

Scope 3-emissies

Indirecte broeikasgasemissies die ontstaan in de waardeketen van een organisatie, bijvoorbeeld bij leveranciers, transport, productgebruik of afvalverwerking.

Scorecard

Een overzicht van de resultaten van een beoordeling, met scores, sterke punten en verbeterpunten.

card, score

Sectorclassificatie

De indeling van uw bedrijfsactiviteit in een sector. Bij EcoVadis bepaalt ze mee welke vragen en thema’s op u van toepassing zijn, en hoe zwaar die doorwegen.

classificatie sector, klasse in sector, klasse sector, sector, classificatie

Secundaire data

Gemiddelde of representatieve gegevens uit externe bronnen en erkende LCA-databases.

Sedex

Een ledenplatform voor gegevensuitwisseling rond verantwoord ondernemen, waarop bedrijven onder meer SMETA-auditresultaten met hun klanten delen.

SKAO

Stichting Klimaatvriendelijk Aanbesteden & Ondernemen. De Nederlandse stichting die de CO₂-Prestatieladder ontwikkelt en beheert.

SMART-doelstellingen

Doelstellingen die specifiek, meetbaar, acceptabel, realistisch en tijdgebonden zijn.

SMART doelstellingen, SMARTdoelstellingen, SMART, doelstellingen

SME Route

Vereenvoudigd SBTi-traject voor kwalificerende kleine en middelgrote ondernemingen. Het traject werkt met vooraf bepaalde klimaatambities en vereenvoudigde vereisten.

smeroute, sbti traject, sbti, sbti-traject, sbtitraject, sme-route

SMETA

Sedex Members Ethical Trade Audit: een auditmethodologie waarbij een auditor van een door Sedex goedgekeurd auditbureau ter plaatse arbeidsnormen en gezondheid & veiligheid controleert (2 pijlers), eventueel aangevuld met milieu en bedrijfsethiek (4 pijlers).

sedex

Stakeholder

Persoon of organisatie die invloed heeft op de onderneming, erdoor wordt beïnvloed of belang heeft bij haar beslissingen, zoals medewerkers, klanten, leveranciers, financiers en lokale gemeenschappen.

Stakeholderbevraging

Gestructureerd proces waarbij stakeholders via enquêtes, interviews of workshops input geven over relevante duurzaamheidsthema’s.

Substantiële bijdrage

De voorwaarde dat een activiteit, volgens de technische screeningcriteria, substantieel bijdraagt aan minstens één van de zes milieudoelstellingen.

bijdrage, substantieel, substantiële toevoeging, toevoeging

Supplier Code of Conduct

Een gedragscode waarin een (vaak grote) onderneming vastlegt aan welke ethische, sociale en milieu-eisen haar leveranciers moeten voldoen.

code of conduct

Systeemgrenzen

Afbakening die bepaalt welke processen, levenscyclusfasen en impactbronnen wel en niet in de analyse worden opgenomen.

Thank you! Your submission has been received!
Oops! Something went wrong while submitting the form.

Laten we ecologie en economie samenbrengen in de werking en groei van uw organisatie!

Schrijf u in voor onze nieuwsbrief

Ontvang elk kwartaal de nieuwste inzichten rond duurzaamheid, ecologie en verantwoorde groei.

Door op de knop te klikken, bevestigt u dat u akkoord gaat met onze algemene voorwaarden.
Bedankt! Je bent succesvol ingeschreven voor onze nieuwsbrief.
Oops! Er ging iets mis bij het invullen van het formulier. Probeer het opnieuw.