EcoVadis vergeleken: welke optie past bij u?

Waarom u deze vergelijking nodig hebt

Lidl gebruikt EcoVadis in zijn leveranciersbeoordeling. Een andere klant vraagt misschien om een SMETA-audit van uw productielocatie. Een derde nodigt u uit om een profiel in te vullen op IntegrityNext. En uw IT-verantwoordelijke krijgt plots een CyberVadis-verzoek in de bus.

Verschillende systemen. Verschillende logica’s. En u staat ertussen.

De vraag is niet welk systeem het beste is in abstracto. De vraag is welk bewijs uw klant aanvaardt, wat het u kost en wat het u oplevert. Dit artikel legt dat naast elkaar — zonder verkooppraat.

Dat geldt voor KMO’s die toeleveren aan grote klanten, maar evengoed voor grote ondernemingen. Die zitten vaak aan twee kanten van de tafel: ze worden zelf beoordeeld door klanten, banken en investeerders, én ze moeten kiezen welk systeem ze aan hun eigen leveranciers vragen. Deze vergelijking helpt u in beide rollen.

Wat meten deze systemen eigenlijk?

Voordat u vergelijkt, moet u begrijpen wat elk systeem beoogt te meten. Ze lijken op elkaar, maar de scope en de aanpak verschillen fundamenteel.

EcoVadis is een duurzaamheidsrating die uw managementsysteem beoordeelt op vier thema’s: milieu, arbeids- en mensenrechten, ethiek en duurzame inkoop. U vult een vragenlijst in en laadt ondersteunende documenten op. EcoVadis-analisten beoordelen uw dossier, aangevuld met externe informatie over uw bedrijf. De beoordeling wordt afgestemd op onder meer uw sector, bedrijfsgrootte en landenrisico. Het resultaat is een gestandaardiseerde scorecard met een totaalscore op 100, scores per thema en percentielen voor een relatieve vergelijking. Volgens EcoVadis worden jaarlijks meer dan 130.000 bedrijven in 180 landen beoordeeld (bron: EcoVadis, 2024 Impact Report).

Een medaille wordt niet toegekend op basis van een vaste totaalscore. Ze hangt af van uw percentielpositie ten opzichte van alle bedrijven die EcoVadis in de voorafgaande twaalf maanden beoordeelde — dus niet alleen binnen uw eigen sector. Platinum correspondeert met de top 1%, Gold met de top 5%, Silver met de top 15% en Bronze met de top 35%. Elke themascore moet bovendien minstens 30/100 bedragen en er gelden aanvullende uitsluitingscriteria. Een medaille is geen certificering of productkeurmerk.

SMETA is een auditmethodologie van Sedex voor beoordelingen op locatie — geen platform. Elke SMETA-audit behandelt arbeidsnormen en gezondheid & veiligheid. Bij een 4-pijleraudit komen daar milieu en bedrijfsethiek bij; volgens Sedex gebeurt ongeveer 70% van de SMETA-audits op die manier. De audit wordt uitgevoerd door een auditor van een door Sedex goedgekeurde Affiliate Audit Company; Sedex voert de audit dus niet zelf uit. De auditor beoordeelt onder meer documenten, processen, werknemers en werkomstandigheden aan de hand van de SMETA-vereisten, relevante ILO-normen en de lokale wetgeving. SMETA is toepasbaar in alle sectoren en op individuele productielocaties; in de praktijk wordt het vaak gevraagd in ketens zoals voeding, textiel en consumptiegoederen.

Sedex is een ledenplatform voor gegevensuitwisseling rond verantwoord ondernemen. Als lid kunt u onder meer SMETA-auditresultaten en informatie over uw locaties delen met klanten die ook op Sedex zijn aangesloten. Kort gezegd: Sedex is het platform, SMETA is de auditmethodologie.

IntegrityNext is een SaaS-platform voor leveranciersscreening en due diligence. Leveranciers beantwoorden vragenlijsten en laden documenten of certificaten op; het platform combineert die informatie met externe risicodata, bijvoorbeeld uit nieuwsbronnen. Een IntegrityNext-assessment is op zichzelf geen fysieke, onafhankelijke audit. Het platform is vooral gericht op het schaalbaar screenen van grote leveranciersbestanden.

CyberVadis is een aparte dienst van de EcoVadis-groep, uitsluitend gericht op cybersecurity. Als uw klant een CyberVadis-assessment vraagt, gaat het over IT-beveiliging, niet over uw CO₂-voetafdruk of arbeidsomstandigheden. Het zijn afzonderlijke assessments met een verschillend toepassingsgebied: een EcoVadis-rating vervangt geen CyberVadis-assessment, en omgekeerd.

EcoVadis vs. SMETA: twee verschillende vragen

Dit is de meest voorkomende vergelijking — en ook de meest verwarrende, omdat beide systemen overlappen in thema’s maar niet in aanpak.

EcoVadis vraagt: Hoe adequaat en volledig is uw managementsysteem voor duurzaamheid? Het beoordeelt onder meer uw beleid, engagementen, concrete maatregelen, certificaten, de dekking van die maatregelen binnen uw organisatie en uw rapportage. Daarvoor gebruikt EcoVadis uw bedrijfsdocumenten en externe stakeholderinformatie. Het is geen fysieke compliance-audit van de werkvloer. Certificaten zijn slechts één onderdeel van de bewijsvoering: een productiebedrijf zonder ISO 14001 kan toch een goede EcoVadis-score halen als het aantoont dat het actief meet, bijstuurt en verbetert.

SMETA vraagt: Voldoen de omstandigheden op uw productielocatie aan de gestelde normen? Een auditor komt ter plaatse, spreekt met werknemers, bekijkt documenten en processen, inspecteert de werkvloer en toetst aan de SMETA-vereisten, waaronder de ETI Base Code, relevante ILO-conventies en de lokale wetgeving. Afhankelijk van de scope — 2 of 4 pijlers — komen ook milieu en bedrijfsethiek aan bod. Dat is een fundamenteel andere methodologie.

De vuistregel: in sectoren met productielocaties en een sterke focus op arbeidsomstandigheden kan een klant SMETA vragen. Wil een klant zijn volledige leveranciersbestand, inclusief dienstverleners, op één gestandaardiseerde manier vergelijken, dan vraagt hij eerder een EcoVadis-rating. De enige zekere manier om het te weten, blijft uw klant rechtstreeks vragen welk bewijs hij aanvaardt.

Belangrijk: u kunt beide hebben. SMETA-auditresultaten kunnen in Sedex worden gedeeld én uw bedrijf kan tegelijk een EcoVadis-scorecard hebben. Het is goed mogelijk dat verschillende klanten verschillende systemen naast elkaar vragen.

EcoVadis vs. IntegrityNext: rating versus screening

IntegrityNext kan doorgaans sneller op te starten zijn, afhankelijk van de vragenlijst en de gevraagde documentatie. Maar de belangrijkste vraag is welke bewijskracht het heeft voor uw klanten.

Als uw klant u uitnodigt op IntegrityNext, vraagt hij informatie die hij gebruikt voor zijn eigen leveranciersrisicobeheer en due diligence. U beantwoordt vragen en laadt documenten of certificaten op. Dat profiel kunt u delen met andere klanten die IntegrityNext gebruiken, zodat u de vragenlijst niet telkens opnieuw hoeft in te vullen. Een IntegrityNext-profiel is echter niet hetzelfde als een onafhankelijke audit of een EcoVadis Sustainability Rating. De mate waarin het wordt aanvaard, hangt af van de klant en de toepassing.

EcoVadis levert een scorecard die twaalf maanden geldig is vanaf publicatie. U kunt die via het EcoVadis-platform delen met klanten die toegang hebben of die de scorecard opvragen, volgens de toepasselijke platform- en deelinstellingen. Een gedeelde scorecard kan de administratieve last beperken wanneer meerdere klanten dezelfde beoordeling aanvaarden. Controleer wel altijd of uw klanten EcoVadis formeel erkennen en welke actualiteitsvereisten zij hanteren.

De redenering: kijk niet alleen naar kostprijs en doorlooptijd, maar vooral naar welk bewijs uw huidige en toekomstige klanten aanvaarden. Dat bepaalt hoeveel uw investering in duurzaamheidsrapportage u oplevert.

‍

Welke optie past bij uw situatie?

Hier volgt een eerlijke keuzehulp, zonder omwegen.

Kies EcoVadis als:

• Uw klant expliciet een EcoVadis-scorecard vraagt.

• U één beoordelingsdossier wilt dat u kunt delen met meerdere klanten die EcoVadis aanvaarden.

• U een brede, gestandaardiseerde duurzaamheidsbeoordeling zoekt die milieu, arbeids- en mensenrechten, ethiek en duurzame inkoop samen behandelt.

• U een Bronze-, Silver-, Gold- of Platinum-medaille wilt gebruiken in uw communicatie naar banken, investeerders of nieuwe prospects — met het besef dat een medaille geen certificering of productkeurmerk is.

• U actief wilt werken aan verbetering van uw duurzaamheidsprestaties met een meetbare baseline.

• U als grote onderneming ook uw eigen leveranciers op een vergelijkbare, gestandaardiseerde manier wilt laten beoordelen.

Kies SMETA (via Sedex) als:

• Uw klant de omstandigheden op uw productielocatie via een audit ter plaatse wil laten verifiëren.

• Uw afnemer Sedex-lid is en auditgegevens via het platform wil ontvangen.

• Arbeidsomstandigheden en gezondheid & veiligheid het primaire aandachtspunt van uw klant zijn, eventueel aangevuld met milieu en bedrijfsethiek via een 4-pijleraudit.

Kies IntegrityNext als:

• Uw klant u uitnodigt om uw profiel op IntegrityNext in te vullen.

• Uw klant vooral een screening of due-diligencebevraging van zijn leveranciers wil uitvoeren.

• U hetzelfde profiel wilt delen met meerdere klanten die IntegrityNext gebruiken.

Kies CyberVadis als:

• Uw klant specifiek uw cybersecurity-profiel wil beoordelen — los van uw bredere ESG-prestaties.

Van vergelijking naar actie

Weten welk systeem bij u past, is stap één. Stap twee is het dossier correct opbouwen — want zowel EcoVadis als SMETA vragen meer voorbereiding dan de meeste bedrijven verwachten, of het nu om een KMO of een grote onderneming gaat.

Bij EcoVadis gaat het vaak mis op drie punten: onderschatting van de documentatievereisten, een verkeerde classificatie van uw bedrijfsactiviteit (die mee bepaalt welke vragen en thema’s op u van toepassing zijn), en ontbrekende of verouderde beleidsdocumenten. Wie onvoorbereid start, loopt het risico op een score die zijn werkelijke prestaties niet weerspiegelt.